Gerilim tipi baş ağrısında esitalopram profilaksisi ile ağrı şiddeti arasındaki ilişki: Retrospektif, karşılaştırmalı kohort çalışma
Ahmet Burak Elbeyli
, Ali Zeynal Abidin Tak
Department of Neurology, Adıyaman University Faculty of Medicine, Adıyaman, Türkiye
Anahtar Kelimeler: Esitalopram; ağrı ölçümü, gerilim tipi baş ağrısı.
Özet
Amaç: Bu çalışmada, gerilim tipi baş ağrısı olan hastalarda esitalopram profilaksisi ile ağrı şiddeti arasındaki ilişki değerlendirildi.
Hastalar ve Yöntemler: Bu retrospektif, karşılaştırmalı kohort çalışmasına 01.07.2022 ile 01.10.2022 tarihleri arasında toplam 503 hasta dahil edildi. Hastalar, uygulanan tedavi yaklaşımına göre iki gruba ayrıldı. İlk grup (Grup 1, n = 300), esitalopram profilaksisine başlanan hastalardan oluştu. İkinci grup (Grup 2, n = 203), profilaktik tedavi almayan ve semptomatik tedavi ile izlenen hastalardan oluştu. Ağrı şiddeti, başlangıçta ve yaklaşık üç ay sonra Görsel Analog Ölçeği (VAS) kullanılarak değerlendirildi. Gruplar arasındaki değişimler karşılaştırıldı ve takip VAS skorları; başlangıç VAS skoru, yaş ve cinsiyete göre düzeltilmiş regresyon modelleri kullanılarak değerlendirildi. Baş Ağrısı Tarama Anketi (HSQ) bulguları keşifsel olarak değerlendirildi.
Bulgular: Toplam 503 hastanın 159’u erkek ve 344’ü kadın olup, ortalama yaş 33.00 ± 3.44 yıl (aralık, 22-46) idi. Gruplar yaş ve cinsiyet dağılımı açısından benzerdi; ancak başlangıç VAS skorları esitalopram grubunda daha yüksekti. Ortalama VAS skorları esitalopram grubunda 5.06 ± 1.23’ten 4.55 ± 1.17’ye düşerken, semptomatik tedavi grubunda 4.68 ± 1.40’tan 4.92 ± 1.41’e yükseldi. Gruplar arasındaki değişim farkı istatistiksel olarak anlamlıydı. Başlangıç VAS skoru, yaş ve cinsiyet için yapılan düzeltmenin ardından da esitalopram kullanımı, daha düşük takip VAS skorları ile ilişkili bulunmaya devam etti. Baş Ağrısı Tarama Anketi bulguları keşifsel nitelikte olup, tedavinin etkinliğine ilişkin doğrulayıcı kanıt olarak yorumlanmadı.
Sonuç: Esitalopram profilaksisi, yaklaşık üç ay sonra daha düşük ağrı şiddeti ile ilişkili bulundu. Tedavi atamasının randomize olmaması ve başlangıç ağrı şiddetinin gruplar arasında farklılık göstermesi nedeniyle, bulgular dikkatle yorumlanmalıdır. Birinci basamak profilaktik tedavileri tolere edemeyen veya bu tedaviler için uygun olmayan hastalarda esitalopram başka çalışmalarda araştırılmalıdır.