Kronik faset eklem ağrısında ultrason ve floroskopi rehberliğinde servikal medial dal puls radyofrekans uygulamasının karşılaştırmalı sonuçları: Retrospektif kohort çalışması
Çile Aktan1
, Ece Yanık2
1Department of Pain Medicine, Antalya Training and Research Hospital, Antalya, Türkiye
2Department of Neurology and Pain Medicine, Neuropsychiatry Center, Gazi University, Ankara, Türkiye
Anahtar Kelimeler: Servikal medial dal, klinik sonuçlar, floroskopi, boyun ağrısı, darbeli radyofrekans, ultrason eşliğinde.
Özet
Amaç: Bu çalışmada, servikal medial dallara uygulanan darbeli radyofrekansın (PRF) ultrason (US) ve floroskopi (FL) eşliğinde yapılmasının klinik sonuçları, işlem etkinliği ve güvenliliği karşılaştırıldı.
Hastalar ve Yöntemler: Ocak 2023 ile Haziran 2025 tarihleri arasında bu tek merkezli, retrospektif kohort çalışmaya toplam 177 hasta dahil edildi. Hastalar FL (n = 75) ve US eşliğinde PRF uygulanan (n = 102) gruplara ayrıldı. Sayısal Ağrı Ölçeği (NRS), Boyun Özürlülük İndeksi (NDI) ve aylık analjezik kullanımı başlangıçta, altıncı haftada (birincil sonlanım noktası) ve üçüncü ve altıncı aylarda değerlendirildi. Birincil sonlanım olan altıncı hafta NRS gruplar arası karşılaştırması; başlangıç NRS, yaş, cinsiyet, bilateral tutulum ve tedavi edilen seviye sayısına göre düzeltilmiş kovaryans analizi ile değerlendirildi. İkincil sonuçlar NDI, analjezik kullanımı ve işlemle ilgili parametreleri içerdi. Altıncı hafta analizleri tüm hastaları kapsarken, üçüncü ve altıncı ay analizleri mevcut veriler üzerinden (n = 141’e kadar) yapıldı. Duyarlılık analizleri için son gözlem ileriye taşıma (LOCF) yöntemi kullanıldı.
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 177 hastanın 60’si erkek, 117’si kadın olup, ortalama yaş 53.47 ± 5.46 (dağılım, 39-66) yıl idi. Floroskopi ile karşılaştırıldığında, US eşliğinde PRF uygulamasında işlem süresi daha kısa (8.64 ± 0.93 dk.’ye kıyasla 14.41 ± 2.24 dk.), iğne yeniden yönlendirme sayısı daha az (1.36 ± 0.50’ye kıyasla 3.56 ± 1.02) ve minör komplikasyon oranı daha düşük (%11.8’e kıyasla %30.7) idi (tümü için p ≤ 0.003). Altıncı haftada düzeltilmiş ortalama NRS değeri US grubunda 4.46, FL grubunda 4.56 olup gruplar arasında anlamlı fark saptanmadı (düzeltilmiş fark: 0.10; %95 CI: −0.53 ila 0.34). Boyun Özürlülük İndeksi ve analjezik kullanımında hiçbir zaman noktasında anlamlı fark izlenmedi. Yanıtlayıcı analizleri, uzunlamasına karma etkili modeller ve LOCF duyarlılık analizleri tutarlı sonuçlar gösterdi.
Sonuç: Çalışma sonuçlarımız US ve FL eşliğinde uygulanan servikal medial dal PRF’nin benzer klinik sonuçlar sağladığını göstermektedir. Bununla birlikte US eşliğinde uygulama, etkinliği azaltmadan daha kısa işlem süresi ve daha iyi güvenlik profili sunmaktadır.